Smog fotochemiczny bywa nazywany także smogiem typu Los Angeles, białym oraz jasnym (chociaż zwykle ma brązowy odcień). Nie jest to rodzaj smogu, który dominuje w Polsce, ale nie oznacza to, iż problem ten wcale nas nie dotyczy.

Jak powstaje smog fotochemiczny

Smog fotochemiczny występuje przede wszystkim w dużych miastach, w okresie letnim. Do jego wytworzenia potrzebne są bowiem:

  • tlenki azotu i węgla oraz węglowodory – których główne źródło stanowią latem pojazdy silnikowe,
  • odpowiednie warunki atmosferyczne – wysoka temperatura (w granicach około 24-35°C) i wilgotność poniżej 70%

Promieniowanie UV sprawia, że wspomniane zanieczyszczenia ulegają przemianom fotochemicznym i chemicznym. Szczególną rolę odgrywa dwutlenek węgla, od którego odłącza się atom tlenu. Na skutek dalszych reakcji powstaje ozon i kilka innych toksycznych związków.

Sprzymierzeńcem tego typu smogu – podobnie jak smogu londyńskiego – jest słaby wiatr, który utrudnia odpływ zanieczyszczeń znad miasta.

ruchliwa ulica
Ruchliwa ulica w słoneczny dzień, czyli idealne warunki do powstania smogu fotochemicznego

Smog fotochemiczny bywa nazywany smogiem typu Los Angeles, ponieważ to właśnie w tym mieście po raz pierwszy zwrócono uwagę na ten problem. Jednak występuje on również w innych miastach, najczęściej tych usytuowanych w strefie podzwrotnikowej. Poza Los Angeles zmagają się z nim m.in:

  • Meksyk,
  • Ateny,
  • Santiago,
  • São Paulo,
  • Kair,
  • Pekin,
  • Szanghaj.

Zobacz też: Smog typu londyńskiego. Skład, powstawanie, skutki

Smog typu Los Angeles w Polsce

Chociaż Polska nie leży w strefie podzwrotnikowej, to latem warunki atmosferyczne sprzyjają tworzeniu się smogu fotochemicznego. Pojawia się on przede wszystkim w dużych aglomeracjach, takich jak Warszawa, Kraków, Wrocław czy Katowice, gdyż wysokie natężenie ruchu samochodowego powoduje emisję potrzebnych w tym procesie zanieczyszczeń.

Zobacz też: Przyczyny smogu w Polsce – kto zanieczyszcza nasze powietrze

Skład smogu fotochemicznego

Wśród składników smogu wymienia się zarówno zanieczyszczenia powstałe w wyniku przedstawionych reakcji, jak i te, które odpowiadają za ich występowanie. Smog typu Los Angeles zawiera zatem:

  • ozon,
  • azotan nadtlenku acetylu,
  • aldehydy,
  • tlenki azotu,
  • tlenek węgla,
  • węglowodory.

Smog typu Los Angeles a zdrowie

Sam ozon w dużych ilościach powoduje m.in. senność, bóle głowy i spadek ciśnienia krwi. Ekspozycja na smog fotochemiczny sprzyja także podrażnieniom układu oddechowego i oczu. Powoduje obniżenie wydolności płuc, a u osób chorujących na astmę zaostrza przebieg choroby.

Ponadto składniki smogu typu Los Angeles mają negatywny wpływ na pracę serca oraz zwiększają ryzyko wystąpienia chorób nowotworowych. Wykazują też właściwości alergizujące, a w skrajnych przypadkach kontakt z nimi skutkuje niewydolnością oddechową.

kobieta z bólem głowy na kanapie
Ból głowy – jeden z możliwych skutków ekspozycji na smog fotochemiczny

Osobami najbardziej narażonymi na szkodliwe działanie smogu fotochemicznego są seniorzy, dzieci oraz ludzie cierpiący na schorzenia układu oddechowego.

Oczyszczacz powietrza a smog fotochemiczny

Oczyszczacze powietrza wykorzystywane w Polsce głównie do ochrony przed smogiem londyńskim mogą być pomocne również w przypadku smogu fotochemicznego. Badania przeprowadzone w Berkeley wykazały, iż filtr węglowy redukuje stężenie ozonu, czyli jednego z głównych składników smogu typu Los Angeles. Filtry zawierające po 300 gram węgla zainstalowano w systemach grzewczych, wentylacyjnych i klimatyzacyjnych budynków. Po 67 i 81 dniach stężenie ozonu spadło o 60-70%, podczas gdy filtry bez węgla wcale nie spowodowały obniżenia jego stężenia.

Oczywiście, filtry węglowy i HEPA zatrzymują także resztę zanieczyszczeń tworzących smog. Posiadacze oczyszczaczy, którzy zamieszkują w dużych miastach, szczególnie w pobliżu ruchliwych ulic, powinni zatem rozważyć korzystanie z urządzeń także latem.

Zobacz też: Smog elektromagnetyczny – poważne zagrożenie czy teoria spiskowa?

Źródła

  1. Anna Florek, Jakie są przyczyny i mechanizm powstawania smogu fotochemicznego (typu Los Angeles)?
  2. Smog kwaśny, czyli smog typu londyńskiego, https://airly.org/pl/czym-sie-rozni-smog-fotochemiczny-od-kwasnego/
  3. Angelika Janowicz, Czym jest smog fotochemiczny? Czy wpływa on na zdrowie człowieka?, https://zdrowietvn.pl/a/czym-jest-smog-fotochemiczny-czy-wplywa-on-na-zdrowie-czlowieka
  4. W.J. Fisk, M. Spears, D.P. Sullivan, M. Mendell, Ozone removal by filters containing activated carbon: a pilot study, Berkeley, 2009, https://www.osti.gov/servlets/purl/1050670

FAQ, czyli najczęstsze pytania o smog fotochemiczny

Smog fotochemiczny powstaje na skutek kontaktu zanieczyszczeń takich jak tlenki azotu i węgla oraz węglowodory z promieniowaniem UV.

Smog fotochemicznych powstaje głównie latem w dużych miastach.

Te dwa rodzaje smogu różni skład i sposób powstawania. Smog fotochemiczny powstaje w ciepłe dni, na skutek kontaktu pewnych zanieczyszczeń z promieniowaniem UV, natomiast za smog kwaśny występujący najczęściej w sezonie grzewczym odpowiada głównie niska emisja.

Jak oceniasz recenzję?

Aby wystawić ocenę kliknij w gwiazki

Średnia ocena 0 / 5. Ilość ocen: 0

No votes so far! Be the first to rate this post.

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *

Porady

· 10 minut czytania

Certyfikaty i atesty dla oczyszczaczy powietrza – o czym naprawdę świadczą i czy są niezbędne?

Certyfikaty dla wielu producentów są przeważającym argumentem świadczącym o wyższości ich sprzętu nad innymi markami. Część certyfikatów i atestów dotyczy …

· 7 minut czytania

Jak grzyby po deszczu? Czy warto kupić nawilżacze ultradźwiękowe z Temu, Allegro?

Widzisz nawilżacz powietrza „grzybek” i zastanawiasz się, co to jest i czy faktycznie działa? Od pewnego czasu media społecznościowe i …

· 9 minut czytania

Oczyszczacz powietrza z aplikacją mobilną

Witaj na Rankingu Oczyszczaczy! Od 2018 roku przetestowaliśmy kilkadziesiąt oczyszczaczy powietrza z aplikacją. Ocenialiśmy ich możliwości, wygodę obsługi, ale też …

· 12 minut czytania

Nawilżacz ultradźwiękowy

Teoretycznie chronią przed skutkami zbyt niskiej wilgotności, w praktyce często szkodzą zdrowiu. Nawilżacze ultradźwiękowe, ponieważ o nich mowa, wymagają szczególnej …

· 7 minut czytania

Co pyli w lutym?

Luty to miesiąc, w którym pyli niewiele roślin, ale są to gatunki należące do grupy najpopularniejszych alergenów. Dla alergików oznacza …