Odkryte już ponad 100 lat temu jony ujemne występujące w powietrzu mają zauważalny wpływ na zdrowie i samopoczucie ludzi oraz zwierząt, jak również na rozwój roślin.

Badania dowodzą m.in., iż jonizacja może mieć pozytywny wpływ na osoby cierpiące z powodu alergii na pleśnie, grzyby czy kurz. Czy może być ona skuteczna również w neutralizacji cząstek pyłów zawieszonych (PM1 czy PM2,5)? Jak działa jonizacja powietrza w oczyszczaczach i co warto o niej wiedzieć?

Oczyszczacz powietrza z jonizacją – co wybrać?

Wśród tańszych propozycji oczyszczaczy powietrza z jonizatorem warto przede wszystkim zwrócić uwagę na oczyszczacze powietrza Klarta (technologia ION Plasma Air), oczyszczacze Winix (Plasmawave), czy mniejsze modele Sharp (Plasmacluster)

Oczyszczacz powietrza z jonizacją do 1000 zł polecane modele

  1. Klarta Forste 4
  2. Winix Zero
  3. Xiaomi AP 4 Pro
  4. Sharp FP-J30EUA
  5. Winix Zero Compact

1. Klarta Forste 4

Oczyszczacz Klarta Forste 4 Silver

max. powierzchnia: 37 m²
cena: 899 zł

  • Jonizator plazmowy ION Plasma Air
  • 3 tryby automatyczne
  • Wi-Fi i aplikacja mobilna
  • restrykcyjny tryb automatyczny
  • laserowy czujnik pyłów i wyświetlacz pyłów PM2.5

→ Oczyszczacz powietrza Klarta Forste 4 – recenzja, opinie

Oczyszczacz powietrza o bardzo atrakcyjnej cenie i koszcie eksploatacji, z jonizacją plazmową ION Plasma Air i sprawdzonymi technologiami oczyszczania – filtr HEPA, węglowy.

Ten model z pewnością można polecić do miejscowości z dużym smogiem, gdyż laserowy czujnik pyłów PM2,5 szybko wykrywa zanieczyszczenia i przyspiesza pracę. Dodatkowo 3 rygorystyczne tryby auto ułatwiają codzienną obsługę, sprawiając, że urządzenie w zasadzie oczyszcza powietrze bez angażowania w to użytkowników. Sprawdzi się dla alergików i nie tylko.

2. Winix Zero

oczyszczacz powietrza winix zero przód

Winix Zero

max. powierzchnia: 48 m²
cena: 699 zł

  • Jonizator plazmowy Plasmawave
  • Dość restrykcyjny tryb automatyczny
  • Niezbyt dokładny czujnik Smart Sensor

→ Oczyszczacz powietrza Winix Zero – recenzja, opinie

Oczyszczacz powietrza o bardzo dobrej relacji ceny do wydajności oczyszczania. Pomimo niskiej kwoty zakupu i tanich filtrów wymiennych, Winix Zero jest jednak już leciwą konstrukcją, po której widać piętno czasu. Zastosowany czujnik pyłów odstaje nieco od konkurencji w dokładności odczytów. Urządzenie zużywa również dość dużo prądu.

Irytuje również czasem czujnik światła, który destabilizuje pracę trybu auto. Niemniej jednak ten uznajemy za całkiem restrykcyjny, a Winix Zero jako ogólnie prosty w użyciu, godny polecenia model.

3. Xiaomi Air Purifier 4 Pro

Xiaomi AP 4 Pro przód

max. powierzchnia: 62 m²
cena: 989 zł

  • Jonizator plazmowy
  • Dość pobłażliwy tryb auto
  • Wi-Fi i aplikacja mobilna
  • Dokładny laserowy czujnik PM2,5

→ Oczyszczacz powietrza Xiaomi Air Purifier 4 Pro – recenzja, opinie

Xiaomi AP 4 Pro to nowa propozycja chińskiego koncernu, w której po raz pierwszy zastosowano technologię jonizacji. Rozbieżności pojawiają się natomiast co do jej charakteru. Samo Xiaomi pisze o jonizacji ostrzowej. Tymczasem z naszych testów wynika, iż jest to jonizator plazmowy. Samo urządzenie reprezentuje bardzo dobry stosunek ceny do wydajności. Szkoda tylko, że tryb automatyczny jest wciąż pobłażliwy i wymaga ingerencji użytkowników.

4. Winix Zero Compact

Oczyszczacz powietrza Winix Zero Compatc

max. powierzchnia: 31 m²
cena: 599 zł

  • Jonizator plazmowy Plasmawave
  • Tryb auto
  • Tylko czujnik kurzu
  • Brak wyświetlacza numerycznego

→ Oczyszczacz powietrza Winix Zero Compact – recenzja, opinie

Kolejna z propozycji koncernu Winix to mały oczyszczacz powietrza z jonizatorem. Model Zero Compact to urządzenie o wydajności oczyszczania 250 m3/h i technologii jonizacji Plasmawave. Minusem jest brak wyświetlacza numerycznego i dedykowanego sensora pyłów PM2,5 (zamiast niego mamy zastosowany jedynie czujnik kurzu). Plusem obecność trybu auto, który w oczyszczaczach powietrza Winix sprawuje się całkiem dobrze.

5. Sharp FP-J30EUA

sharp fp-j30eu-a front

max. powierzchnia: 22 m²
cena: 699 zł

  • Jonizator plazmowy Plasmacluster
  • Cicha praca
  • Brak trybu auto
  • Brak jakichkolwiek czujników zanieczyszczeń

→ Oczyszczacz powietrza Sharp FP-J30EUA – recenzja, opinie

Malutki oczyszczacz powietrza z jonizacją Sharp FP-J30EU dostępny jest w 3 wersjach kolorystycznych: białej z zielonym, różowym i czarnym wykończeniem. Oprócz tego nie znajdziemy w nim jednak zbyt wielu atutów. Urządzenie jest przede wszystkim bardzo słabe – wydajność oczyszczania sięga tu zaledwie 180 m3/h. Nie mamy również ani trybu auto, ani tez jakichkolwiek czujników, więc monitorowanie jakości powietrza i reagowanie na zmiany pozostaje wyłącznie po stronie użytkownika.

Oczyszczacz powietrza z jonizacją do 2000 zł co wybrać?

W budżecie od 1000 do 2000 zł możemy już znaleźć zarówno oczyszczacze powietrza z jonizacją, jak i urządzenia z jonizacją i nawilżaczem powietrza.

  1. Klarta Stor 2
  2. Sharp KC-D40EUW
  3. Winix Zero Pro
  4. Vestfrost VP-A1Z40WH
  5. Vestfrost-VP-E2S40WH

1. Klarta Stor 2

Klarta Stor 2 jonizacja plazmowa

max. powierzchnia: 75 m²
cena: 1399 zł

  • Jonizator plazmowy ION Plasma Air
  • 3 tryby automatyczne
  • Wi-Fi i aplikacja mobilna
  • restrykcyjny tryb automatyczny

→ Oczyszczacz powietrza Klarta Stor 2 – recenzja, opinie

Duża wydajność, restrykcyjne podejście do smogu. Podobnie jak wcześniej wspomniany, mniejszy model Klarty, ten oczyszczacz posiada precyzyjny czujnik pyłów PM2.5, a dzięki dużej wydajności oczyszczania można go polecać do dużych pomieszczeń.

Oczyszczacz z dobrym trybem automatycznym, tak jak ten, można polecać palaczom, osobom z zasmogowanych miejscowości, alergikom.

2. Sharp KC-D40EUW

SHARP KC-D40EUW oczyszczacz powietrza z nawilżaczem

max. powierzchnia: 26 m²
cena: 1599 zł

  • Jonizator plazmowy Plasmacluster
  • Nawilżacz powietrza o wydajności 400 ml/h, niewielka wydajność oczyszczania
  • Cicha i energooszczędna praca
  • Brak czujnika pyłów PM2,5
  • Pobłażliwy tryb auto

→ Oczyszczacz powietrza Sharp KC-D40EUW – recenzja, opinie

Oczyszczacz powietrza Sharp KC-D40EUW z technologią jonizacji Plasmacluster, urządzenie 2w1 (z wydajnym nawilżaczem powietrza).

Oczyszczacz z jonizacją Sharp KC-D40 sprawdzi się w domu, w którym jest alergik lub jest problem z niską wilgotnością powietrza. Model posiada wydajny nawilżacz powietrza o wydajności 400 ml/h, co pozwala na ok. 6h nieustannej pracy. Zbiornik nawilżacza mieści 2,5 litry wody.

Sharp KC-D40EUW posiada czujnik kurzu, który bardzo powolnie reaguje na smog. Jeśli mieszkasz na Śląsku, to ten oczyszczacz będzie wolniej oczyszczał powietrze niż modele z czujnikiem pyłu PM2,5 (głównego składnika smogu).

3. Winix Zero Pro

Winix Zero Plus od przodu

max. powierzchnia: 58 m²
cena: 1059 zł

  • Jonizator plazmowy Plasmawave
  • Dość duży pobór prądu
  • Całkiem restrykcyjny tryb auto
  • Sensor TVOC i pyłów

→ Oczyszczacz powietrza Winix Zero Pro – recenzja, opinie

Większy brat Winixa Zero to oczyszczacz powietrza z jonizacją o dość dużej wydajności oczyszczania – 470 m3/h. Ciekawym elementem jest zastosowany tutaj czujnik TVOC. Podobnie jak w mniejszym modelu, także i tu znajdziemy czujnik światła, który również oceniamy na minus – destabilizuje on bowiem pracę całkiem dobrze zaprogramowanego trybu auto. Wadą leciwej konstrukcji Winixa Zero Pro jest duży pobór prądu – w naszych testach sięgnął on 71 W.

4. Vestfrost VP-A1Z40WH

Vestfrost VP-A1Z40WH widziany z przodu

max. powierzchnia: 43 m²
cena: 1049 zł

  • Jonizator plazmowy Plasma ION
  • Całkiem restrykcyjny tryb auto
  • Sensor TVOC i kurzu
  • Wyświetlacz prezentujący odczyty z PM1, PM2,5 i PM10

→ Oczyszczacz powietrza Vestfrost VP-A1Z40WH – recenzja, opinie

Duński Vestfrost posiada w swojej ofercie 7 oczyszczaczy powietrza z jonizacją plazmową. Atutem prezentowanego modelu jest 5 poziomów prędkości, dość restrykcyjny tryb auto oraz czujnik TVOC (LZO). Na wyświetlaczu prezentowane są odczyty stężenia PM1, PM2,5, PM10 lub właśnie wspomnianych lotnych związków organicznych. W standardzie jest też dioda UV-C, choć jej działanie nie wpływa na efektywność oczyszczania. Minusem dość wysoka cena jak na oferowaną wydajność oczyszczania.

5. Vestfrost VP-E2S40WH

Vestfrost VP-E2S40WH widziany od przodu

max. powierzchnia: 30 m²
cena: 1799 zł

  • Jonizator plazmowy Plasma ION
  • Nawilżacz powietrza o wydajności 240 ml/h, niska wydajność oczyszczania
  • Całkiem restrykcyjny tryb auto
  • Sensor TVOC i kurzu
  • Wyświetlacz prezentujący odczyty z PM1, PM2,5 i PM10

→ Oczyszczacz powietrza Vestfrost VP-E2S40WH – recenzja, opinie

Oczyszczacz powietrza z nawilżaczem i jonizacją Vestfrost VP-E2S40WH to mniejszy z dwóch wprowadzonych w 2023 roku urządzeń tego typu duńskiego producenta. Największą zaletą modelu jest jego modułowa konstrukcja – sprzęt składa się z 3 części, które mogą służyć jako osobny oczyszczacz powietrza, nawilżacz powietrza lub oczyszczacz z nawilżaczem. I to właśnie uniwersalność konstrukcji broni dość wyso

Dlaczego warto kupić oczyszczacz powietrza z jonizatorem?

Jonizacja w oczyszczaczach powietrza można traktować jako dodatek do klasycznych filtrów. W modelach wykorzystujących technologię HEPA (większość modeli oczyszczaczy na rynku), to w zasadzie HEPA usuwa alergeny roślinne, zwierzęce, wirusy, bakterie czy smog.

Jonizacja przyczynia się do szybszego usuwania alergenów, głównie zarodników grzybów i pleśni.

Jeśli jesteś alergikiem lub masz astmę, jonizacja może Ci pomóc neutralizować unoszące się w powietrzu zanieczyszczenia, głównie zarodniki grzybów i pleśni. Gorzej radzi sobie z usuwaniem roztoczy czy pyłków roślin, choć jej obecność i tak będzie wartością dodaną względem urządzeń bez jonizacji. Warto zadbać o prawidłową wilgotność powietrza, ponieważ zbyt niska wilgotność będzie nasilała objawy alergii.

Jonizator powietrza wspomaga oczyszczanie powietrza z zanieczyszczeń pyłowych

Reagując z unoszącymi się w powietrzu cząsteczkami pyłów, jony bipolarne destabilizują ich strukturę molekularną, prowadząc do opadania zanieczyszczeń na powierzchnie ścian, mebli czy podłóg. Nie oznacza to więc, że jonizacja usunie zanieczyszczenia, ale na pewno skutecznie unieruchomi część z nich na okolicznych płaskich powierzchniach, dzięki czemu będę one łatwiejsze do usunięcia za pomocą ściereczek czy odkurzaczy.

Nasz test jonizacji w oczyszczaczach – ok. 4-5% szybsze usuwanie pyłów PM2,5

W naszym pokoju testowym (14 m2) również pokusiliśmy się o testy oczyszczaczy powietrza z jonizatorem, gdzie sprawdzaliśmy szybkość oczyszczania powietrza z włączoną jonizacją, jak i bez niej. Na warsztat wzięliśmy 2 popularne modele: Klarta Forste 4 i Sharp KC-D50EUW.

Zestawienie oczyszczaczy Klarta i Sharp w tabeli

Moduł jonizacji powietrza w Sharp KC-D40EUW
Jonizator powietrza w oczyszczaczu powietrza Sharp KC-D40EUW

W przypadku neutralizacji toluenu i limonenu była ona obiecująca (odpowiednio 74 i 81 %). W badaniu wykorzystano jednak hybrydowy reaktor koronowy, a do oksydacji w/w substancji i przekształcaniu ich w nieszkodliwe związki używano ozonu.

Należy również pamiętać, iż wszystkie te badania przeprowadzano w ściśle przygotowanych warunkach laboratoryjnych.

A co z jonizatorami powietrza?

Na rynku (szczególnie na portalach aukcyjnych i w sklepach internetowych) można spotkać wiele niewielkich rozmiarów „kostkowych” jonizatorów powietrza.

Jonizator powietrza
Kostkowy jonizator powietrza firmy Marec
źródło: alltronix.pl

Jony uwalniane przez jonizator powietrza są w stanie unieszkodliwić wiele zanieczyszczeń. Jednak skuteczność samego jonizatora powietrza w warunkach codziennego użytku nie jest zbyt wysoka.

O ile samodzielne jonizatory poradzą sobie całkiem nieźle z substancjami krążącymi w powietrzu, o tyle w przypadku zanieczyszczeń ukrytych w różnych powierzchniach, ich skuteczność wyraźnie spada.

Czas pracy jonizatora potrzebny do osiągnięcia zadowalającego nas efektu jest również bardzo długi (kilkanaście do kilkudziesięciu godzin).

Oczyszczacz powietrza z jonizacją czy jonizator powietrza?

Dlatego też w tym momencie przydaje się oczyszczacz powietrza, który wymusi cyrkulacje powietrza w pomieszczeniu. Ta potrafi oderwać zanieczyszczenia, które osiadły już na powierzchniach, kierując je w stronę urządzenia i oczyszczając pokój.

Skuteczność jonizacji jest też nieporównywalnie większa w przypadku cyrkulacji niż bez niej. Widać to szczególnie dobrze na przykładzie badań skuteczności jonizacji w neutralizacji cząstek aerozoli.

Na czym polega jonizacja powietrza?

Aniony kationy podział jonów jak działa jonizacja powietrza

Aby zrozumieć lepiej na czym polega zjawisko jonizacji, warto zacząć od wyjaśnienia czym tak naprawdę jest jon.

Jon jest atomem (lub grupą atomów), naładowanym dodatnio lub ujemnie, poszukującym w swoim otoczeniu cząstki o przeciwnym ładunku.

Zazwyczaj atomy lub cząsteczki posiadają taką samą ilość protonów oraz elektronów, wobec czego są obojętne elektrycznie.

Istnieją też jednak atomy, w których liczba protonów jest mniejsza od liczby elektronów. Nazywamy je jonami ujemnymi lub anionami. Jak również te, gdzie liczba protonów jest większa od liczby elektronów. One z kolei nazywane są jonami dodatnimi lub kationami.

Jonizacja jest to zjawisko powstawania jonu (kationu lub anionu) z obojętnego atomu lub cząsteczki.

Jonizacja powietrza w środowisku naturalnym

W środowisku naturalnym zjonizowane powietrze występuje np. w okolicach wodospadów, w lasach czy po burzy. Charakterystyczne rześkie powietrze to efekt rozrywania cząsteczek wody, których samotne kationy wodoru i aniony tlenu krążą w powietrzu, dążąc do przyłączenia się do cząsteczki wody.


Koncentracja jonów ujemnych w cm3 w poszczególnych miejscach wygląda następująco:
– wodospad: 95 000 – 450 000
– góry, wybrzeża, lasy: 50 000 – 100 000
– miasta: 100 – 2 000
– biura, pomieszczenia bytowe: 40-100

Proces określany jako efekt Lenarda sprawia, iż podczas rozrywania się kropelek wody mniejsze z rozerwanych części zostają naładowane ujemnie, a większe dodatnio.

Mniejsze kropelki dyfundują (rozprzestrzeniają się i przenikają) na większą odległość, tworząc przestrzenną przewagę ładunku ujemnego. Jak to ma się do naszego samopoczucia i zdrowia?

Jak działa jonizacja w oczyszczaczach powietrza?

Możemy wyróżnić 2 rodzaje jonizacji w oczyszczaczach powietrza:

  • jonizacja plazmową
  • jonizacja ostrzowa
Moduł jonizacji Winix Zero
Moduł jonizatora w oczyszczaczu powietrza Winix Zero

Jonizacja plazmowa (inaczej termoemisyjna) wykorzystywana jest przez znane marki oczyszczaczy powietrza np. Sharp, Klarta, Ideal, Winix, Panasonic. Polega ona na emisji jonów ujemnych tlenu i dodatnich wodoru, które dążąc do połączenia się, tworzą silnie reaktywne rodniki hydroksylowe (grupa OH). Przylegając do powierzchni cząsteczek roztoczy, pleśni, grzybów czy drobnoustrojów, „wyciągają” z nich wodór potrzebny do stworzenia cząsteczki wody i rozbijają w ten sposób szkodliwe substancje.

Jonizatory plazmowe (termoemisyjne) działają znacznie wolniej, generując jony ujemne dzięki elektronom tworzącym się na rozgrzanym metalu. W ten sposób powstają jony ciężkie (o niskiej energii), które wydostają się na zewnątrz przy udziale mikrocząsteczek wody, co sprawia, że są dużo trwalsze.

Wytwarzane w procesie termoemisji jony podobne są do tych, występujących w naturze, w szczególności nad morzem czy w lasach. W przeciwieństwie do jonów lekkich, jony ciężkie są w stanie przeniknąć do pęcherzyków płucnych albowiem nie rozbijają się przy kontakcie ze ściankami górnych dróg oddechowych.

(od lewej) Klarta Forste 4, Sharp KC-D40, Panasonic F-VXR50-G, Winix Tower Q
Źródło: opracowanie własne na podst. materiałów producentów

Wiele urządzeń na rynku również wykorzystuje tzw. jonizację ostrzową. Jonizatory ostrzowe wytwarzają jony ujemne dzięki wyładowaniu koronowemu.

Ich struktura różni się od tych wytwarzanych w przyrodzie, między innymi ze względu na niewielką obecność ozonu i tlenków azotu. Metoda ta pozwala wytworzyć bardzo dużo jonów ujemnych w krótkim czasie. Z drugiej strony jednak emitowane jony należą do tzw. jonów lekkich (patrz. w/w efekt Lenarda).

Ich “żywotność” jest krótkotrwała, albowiem szybko rozładowują się na pierwszej napotkanej przeszkodzie (firanki, meble, sprzęt elektroniczny).

Czy jonizacja w oczyszczaczach powietrza jest zdrowa?

Tak, korzystanie z jonizacji zarówno ostrzowej jak i plazmowej w oczyszczaczach powietrza jest w pełni bezpieczne dla użytkownika.

O jonizacji często mówi się w kontekście wytwarzania dużej ilości szkodliwego ozonu. Współczesne oczyszczacze z jonizacją plazmową czy ostrzową generują niewielką, pomijalną ilość ozonu. Najpopularniejsze modele oczyszczaczy powietrza z jonizatorem posiadają certyfikaty i badania dowodzące brak negatywnego wpływu na zdrowie.

Oczyszczacz powietrza z jonizacją – jak pomaga alergikom?

Jednym z często powtarzanych argumentów podawanych przez zwolenników jonizacji jest jej przydatność w zwalczaniu alergenów.

Istotnie, uwalniane do otoczenia jony krążą w powietrzu, osiadając na napotkanych substancjach szkodliwych i opadając z nimi na powierzchnię ścian, podłóg czy mebli.

Dzięki temu pyłki, drobnoustroje czy roztocza kurzu domowego stają się łatwiejsze do usunięcia podczas codziennego czyszczenia. Aby jednak przybliżyć bardziej skuteczność działania tego procesu, warto przytoczyć wyniki badań opublikowanych w 2012 roku na łamach Asian Pacific Journal of Tropical Biomedicine

W badaniu tym wykorzystano termoemisyjny jonizator plazmowy (jaki można spotkać się w wielu sprzedawanych obecnie urządzeniach). Sprawdzono jak jonizator ten poradzi sobie z dwoma popularnymi roztoczami kurzu (Dermatophagoides pteronyssinus i Dermatophagoides farinae) w różnych odstępach czasu (6, 16 i 24 godziny). Zbadano również jak środowisko pracy jonizatora (bezpośrednia ekspozycja na roztocza vs. roztocza ukryte w materacu) wpłynie na jego skuteczność.

Moduł jonizacji powietrza w Klarta Stor 1
Końcówki w jonizatorze Klarta Stor 1

Badania potwierdziły spadek ilości roztoczy w otoczeniu, pokazując jednocześnie większą śmiertelność roztoczy przy dłuższym działaniu jonizatora. W przypadku D.pteronyssinus śmiertelność wynosiła ok. 38 % po 6 h działania jonizatora oraz 82 % po 24 h pracy urządzenia. Dla D.farinae wartości te wynosiły odpowiednio 13 i 70 %.

Jednocześnie zaobserwowano również spadek skuteczności jonizacji w przypadku roztoczy ukrytych w materacu. Zadowalające wyniki (ok. 72 % dla D.farinae i 29% dla D.pteronyssinus) zaobserwowano dopiero po upływie 72 h. Powyższe badania potwierdzają więc, iż jonizacja neutralizuje roztocza, jednocześnie poddając nieco w wątpliwość skuteczność tej metody. Zadowalającą skuteczność jonizator przejawia bowiem wobec tych cząstek roztoczy, które unoszą się w powietrzu.

Choć wyników powyższych badań nie można przekładać bezpośrednio na inne rodzaje alergenów (pyłki roślin czy naskórek zwierzęcy), jedna z obserwacji zdaje się być uniwersalna: jonizacja oddziałuje dobrze na cząsteczki zanieczyszczeń krążące w powietrzu.

W przypadku cząsteczek ukrytych w tapicerkach, materacach czy zasłonach jej skuteczność może być niższa. Dlatego też warto mieć również urządzenie, które wymusi cyrkulację powietrza w pomieszczeniu, np. oczyszczacz powietrza. W artykule “Oczyszczacz powietrza dla alergików” wyjaśniamy szerzej jak wybrać taki oczyszczacz.

Baner do rankingu - strona główna

Czy jonizacja powietrza jest szkodliwa? 

Jak już wcześniej pisaliśmy: jonizacja powietrza jest zdrowa i w pełni bezpieczna dla naszego organizmu. Skąd więc biorą się co jakiś czas głosy mówiące o szkodliwym działaniu jonizatorów powietrza? Jest to pokłosie głośnej sprawy jednego z pierwszych komercyjnych jonizatorów w Stanach Zjednoczonych (produkcji Sharper Image). Sprawa ta do dziś rzuca cień na rynek jonizatorów, będąc pożywką dla wielu przeciwników jonizacji. O co chodzi?

Sharper Image Jonizator Powietrza
Reklama oczyszczacza powietrza z jonizatorem marki Sharper Image, źródło: The Hartford Courant, 1999)

Sharper Image to firma zajmująca się dostarczaniem rozwiązań biurowych. Pod koniec lat 90-tych przedsiębiorstwo zaprezentowało również swój oczyszczacz powietrza z jonizatorem. Szybko jednak odkryto, że produkt niedoświadczonego producenta jest niedopracowany. Jako efekt uboczny jonizator powietrza generował bowiem ozon w nieakceptowalnych stężeniach. Doprowadziło to do wielu procesów przeciwko firmie Sharper Image i wycofaniu urządzenia z rynku.

Od tamtego czasu jonizatory powietrza budzą wiele obaw wśród sceptyków tej technologii. Prawda jest taka, że w przeciągu ostatnich 20 lat wykonano szereg badań, które pozwoliły znacznie udoskonalić proces jonizacji.

Obecne modele jonizatorów generują znikome ilości ozonu. Producenci oczyszczaczy powietrza z jonizatorem deklarują zaś, iż przy nieprzerwanej, 8-10 godzinnej pracy urządzenia, ilość ozonu w pomieszczeniu nie przekracza 0,05 ppm.

Oddziaływanie ozonu na żywe organizmy:

Szczegóły objawówWartość stężenia O3 [ppm]Wartość w przeliczeniu na mg/m3
Dopuszczalne stężenie ozonu na stanowisku pracy przy ekspozycji 8 h0,05-0,1 ppm0,107-0,2 mg/m3
Minimalne stężenie wywołujące podrażnienie oczu, nosa, gardła, ból głowy, skrócenie oddechuod 0,1 ppmod 0,2 mg/m3
Ból głowy, zaburzenia oddychania, senność, ciężkie zapalenie płuc przy dłuższej ekspozycji1-10 ppm2,14- 21,4 mg/m3
Niebiezpieczeństwo dla życia i zdrowia10 ppm21,4 mg/m3
Śmiertelne stężenie w ciągu kilku minutpowyżej 1700 ppmpowyżej 3 638 mg/m3

Źródło: http://www.ozonizer.pl/centrum-wiedzy/ozonatory/zasady-bezpieczenstwa/

Zobacz także: Co wybrać? Oczyszczacz czy ozonator?

Wpływ jonów na organizmy 

O wpływie jonów na zdrowie i samopoczucie ludzi pisał już w 1936 roku prof. Dr. Ludomił Korczyński w swoim „Zarysie Klimatologji Lekarskiej” (pisownia oryginalna).

W rozdziale zatytułowanym „Biodynamika jonów elektrycznych i naładowań atmosfery Siły” przeczytamy m.in., że „Bardzo wybitną różnicę można spostrzec już w torze oddechowym. Tuż po krótkim oddychaniu powietrzem, zjonizowanym ujemnie, nastaje znaczne zwolnienie ruchów oddechowych, po nieco dłuższym zjawiają się nawet krótkie pauzy oddechowe. Wprost przeciwny wpływ wywiera oddychanie powietrzem z jednostronnym dodatnim ładunkiem jonów.”

Ponadto zaobserwował również niedostatek tlenu u osób oddychających powietrzem naładowanym jonami dodatnimi. Prof. Korczyński na kolejnych stronach poświęconych ciśnieniu tętniczemu pisze tak: „Równie wyraźny wpływ, jak na oddychanie, wywiera różnie naładowane powietrze na parcie krwi w tętnicach. Już nawet u ludzi z zupełnie prawidłowymi naczyniami i z prawidłowym krążeniem sprowadza powietrze, zjonizowane ujemnie, spadek parcia, powietrze z przeciwnym znakiem elektrycznego”. Objawy te stają się zaś „bardziej dosadne” u hipertoników.

Obserwacje prof. Korczyńskiego można odnieść do dzisiejszych realiów. Wiele z nas prawdopodobnie zauważyło znużenie, spadek energii, złe samopoczucie czy niższą wydajność po dłuższym czasie przebywania wśród urządzeń elektronicznymi. Monitory, sprzęt AGD, drukarki, komputery, telewizory czy inne gadżety elektroniczne emitują bowiem jony dodatnie, zaburzając równowagę jonową w otoczeniu.

baner - zobacz ranking oczyszczaczy

Historia badań nad jonizacją

Co ciekawe, temat jonizacji i jej wpływu na zdrowie i samopoczucie jest już zgłębiany od ponad 100 lat.

  • Pierwsze badania dot. charakterystyki jonów w powietrzu i ich biologicznego oddziaływania na organizm ludzki pochodzą z 1931 roku, kiedy profesor Strassburger i Paweł Happel z Instytutu dla Fizykalnej Terapji i z Polikliniki Lekarskiej Uniwersytetu Frankfurckiego, zbadali grupę pacjentów cierpiących m.in. na hipertonię, nerwobóle, dychawicę, schorzenia reumatyczne, podagrę i inne. Poddając ich działaniu jonizacji zaobserwowano m.in. wzrost szybkości  tętna, zwiększenie ciśnienia krwi, ból oraz zawroty głowy w przypadku ekspozycji na jony dodatnie oraz zmniejszenie tych dolegliwości w przypadku jonów ujemnych.

  • W serii badań w latach 50-tych Albert P. Kreuger z Uniwersytetu Kalifornijskiego udowodnił pozytywny wpływ jonów ujemnych na koncentrację, ostrość widzenia, wydolność płuc i kondycję. U roślin natomiast następował szybszy wzrost i większe plony.

  • Kolejne badania pochodzą m.in. z roku 1966, kiedy to grupa naukowców przeprowadziła serię eksperymentów z jonami ujemnymi u dzieci w wieku od 10 do 12 miesięcy. Odkryli, że astma i jej ataki były wyleczone szybciej niż przy konwencjonalnych lekach. Liczba nawrotów była również niższa.

  • W/w prof. Albert Paul Kreuger zaprezentował w  1969 roku również interesujący wpływ jonów ujemnych na produkcję neurohormonu serotoniny. Zaobserwował on, iż jony te mogą mieć działanie uspokajające i regulujące poziom serotoniny w organizmie. Jony dodatnie mogą zaś wywoływać napięcie, drażliwość oraz niepokój. Dało to podstawę do badań nt. wykorzystywania jonizacji w leczeniu depresji, jednak skutki tych badań obnażyły dość niską skuteczność takiej terapii.

  • Polskim akcentem w historii badań nad jonizacją jest obecność chociażby S. Tyczki, który odkrył, że zdrowotny wpływ wodospadów to zasługa m.in.. ekstremalnego poziomu jonów ujemnych
  • Ponadto naukowiec z Polski zauważył również, że ogrzewanie pomieszczeń ma wpływ na deficyt jonów, co z kolei może prowadzić do podatności na choroby układu oddechowego.

  • Istotnym badaniem była próba na świnkach morskich przeprowadzona w 2014 roku przez Wydział Wirusologii Molekularnej Departamentu Medycyny Klinicznej i Eksperymentalnej Uniwersytetu Medycznego w Linköping (Szwecja). Z opublikowanych w 2015 roku wyników badań, wynika, iż  „aktywny jonizator zapobiegł 100% (4/4) infekcji u świnek morskich. Ponadto, urządzenie efektywnie pochłaniało przenoszone drogą powietrzną kaliciwirusy, rotawirusy oraz wirusy grypy przy stopniu [recovery rates] równym 21% po 40 minutach w po objętości 19 m3.” Zjonizowane powietrze i siły elektrostatyczne powodują przyciąganie nie tylko cząsteczek kurzu czy pyłków, ale także rozprzestrzenionych drogą kropelkową wirusów.

  • Ponadto Dr Mirjam Levstik Bravničar rozwinęła temat zależności między jonizacją,  a objawami astmy i alergii. Zwiększenie stężenia jonów ujemnych może obniżyć zawartość histaminy w organizmie, zapobiegając wystąpieniu objawów lub łagodząc ich przebieg.

Należy przy tym wspomnieć, iż pozytywny wpływ jonizacji na rozwój, samopoczucie i zdrowie był przez lata mocno dyskusyjny. Pojawiło się wiele naukowych głosów (m.in. Kröling, Reiter i Martinac), które podważały optymistyczne wnioski wysuwane przez Kreugera czy Happela. Obecnie naukowcy przychylają się do poglądów, mówiących o dobrym wpływie równowagi jonowej na funkcjonowanie organizmu ludzkiego. Dlatego też jonizatory powietrza zaleca się np. w pomieszczeniach z dużą ilością elektroniki, która to generuje nadmiar jonów dodatnich.

Autor: Maciej Kluba

Bibliografia:

  1. Korczyński, L. Zarys klimatologii lekarskiej. Część II. — Kraków 1936 Nakł. Pol. Tow. Balneologicznego
  2. Abidin, S.Z., Ming, H.T., Effect of a commercial air ionizer on dust mites Dermatophagoides pteronyssinus and Dermatophagoides farinae (Acari: Pyroglyphidae) in the laboratory, https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC3609258/ 
  3. Fakty i mity na temat jonizacji powietrza, https://www.sharpdirect.pl/artykuly/fakty-mity-na-temat-jonizacji-powietrza/index.html
  4. Shiue, A., Hu, S.C., Tu, M.L., Particles Removal by Negative ionic Air Purifier in Cleanroom, https://aaqr.org/articles/aaqr-10-06-oa-0048.pdf
  5. Adeloduin, A.A., Kim, K.H., Kumar, P., Kwon, E.E., Szulejko, J.E., Air ionization as a control technology for off-gas emissions of volatile organic compounds, https://www.researchgate.net/publication/315667892_Air_ionization_as_a_control_technology_for_off-gas_emissions_of_volatile_organic_compounds
  6. Maçzyński, B., Tyczka, S., Marecki, B. et al. Effect of the presence of man on the air ion density in an office room. Int J Biometeorol 15, 11–21 (1971), https://www.researchgate.net/publication/18079379_Effect_of_the_presence_of_man_on_the_air_ion_density_in_an_office_room
  7. Hagbom, M., Nordgren, J., Nybor,n R, Hedlund, K., Wigzell, H., Svensson, L. Zjonizowane powietrze wpływa na infekcyjność wirusa grypy i zapobiega jego przenoszeniu drogą powietrzną, https://oczyszczacze.pl/download/badania_lifeair/Badania_LifeAir_Nature_Wirusy.pdf

Jak oceniasz recenzję?

Aby wystawić ocenę kliknij w gwiazki

Średnia ocena 0 / 5. Ilość ocen: 0

No votes so far! Be the first to rate this post.

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *

Porady

· 10 minut czytania

Certyfikaty i atesty dla oczyszczaczy powietrza – o czym naprawdę świadczą i czy są niezbędne?

Certyfikaty dla wielu producentów są przeważającym argumentem świadczącym o wyższości ich sprzętu nad innymi markami. Część certyfikatów i atestów dotyczy …

· 7 minut czytania

Jak grzyby po deszczu? Czy warto kupić nawilżacze ultradźwiękowe z Temu, Allegro?

Widzisz nawilżacz powietrza „grzybek” i zastanawiasz się, co to jest i czy faktycznie działa? Od pewnego czasu media społecznościowe i …

· 9 minut czytania

Oczyszczacz powietrza z aplikacją mobilną

Witaj na Rankingu Oczyszczaczy! Od 2018 roku przetestowaliśmy kilkadziesiąt oczyszczaczy powietrza z aplikacją. Ocenialiśmy ich możliwości, wygodę obsługi, ale też …

· 12 minut czytania

Nawilżacz ultradźwiękowy

Teoretycznie chronią przed skutkami zbyt niskiej wilgotności, w praktyce często szkodzą zdrowiu. Nawilżacze ultradźwiękowe, ponieważ o nich mowa, wymagają szczególnej …

· 7 minut czytania

Co pyli w lutym?

Luty to miesiąc, w którym pyli niewiele roślin, ale są to gatunki należące do grupy najpopularniejszych alergenów. Dla alergików oznacza …